Thảo luận VAS 3 – Tài sản cố định hữu hình

CHUẨN MỰC KẾ TOÁN VIỆT NAM

VAS 3 – Tài sản cố định hữu hình

Mục đích: Hệ thống hoá nội dung các chuẩn mực kế toán, giải thích và làm rõ một số nội dung, khái niệm trong chuẩn mực.

 

Chủ đề

Nội dung

Các nội dung cần làm rõ

Giải thích

Ghi chú

Phạm vi áp dụng chuẩn mực

Xác định phạm vi áp dụng chuẩn mực?

Phạm vi áp dụng của chuẩn mực là hướng dẫn các nguyên tắc và phương pháp kế toán đối với TSCĐ hữu hình nói chung. Việc xác định và ghi nhận giá trị ban đầu của các TSCĐ đi thuê sẽ thực hiện theo các chuẩn mực khác liên quan đến nghiêp vụ đó.

Các tổ chức, đơn vị kinh tế khác (không phải là DN) có phải tuân thủ chuẩn mực này trong kế toán TSCĐ không?

Theo Quyết định của Bộ trưởng Bộ Tài chính về việc công bố và áp dụng các chuẩn mực kế toán thì các chuẩn mực kế toán chỉ áp dụng cho các DN.

Đối với doanh nghiệp đang trong quá trình đầu tư, xây dựng cơ bản chưa đi vào hoạt động, nếu có biến động lớn về chênh lệch tỷ giá, thì những ảnh hưởng về chênh lệch tỷ giá có được hạch toán tăng nguyên giá của TSCĐ khi quá trình đầu tư hoàn thành và DN đi vào hoạt động.

Đoạn 04 qui định, DN chỉ đánh giá lại TSCĐ khi có quyết định của Nhà nước.

Hiện nay việc xử lý và hạch toán chênh lệc tỷ giá vẫn thực hiện theo thông tư số 04 thì chênh lệch tỷ giá phát sinh trong quá trình đầu tư của doanh nghiệp sẽ được phản ánh trên TK chênh lệch tỷ giá và được phân bổ vào Lãi/(lỗ) vào kết quả hoạt động kinh doanh trong thời gian 3 đến 5 năm. (mục 1 khoản II) ---> Do vậy câu trả lời là không.

Cách xác định thời gian sử dụng hữu ích để tinh khấu hao? Giả sử TSCĐ mua về nhưng để trong kho chưa sử dụng, khi đó thời gian hữu ích để tính khấu hao tính bắt đầu từ khi nào?

Tài sản cố định sẽ được tính khấu hao từ khi Tài sản đó đưa vào sử dụng và thời gian sử dụng hữu ích của tài sản tính từ khi bắt đầu tính khấu hao. Trường hợp thời gian lưu kho lâu làm giảm tính hữu ích của TSCĐ đó so với các TSCĐ khác cùng loại, trong trường hợp đó thời gian hữu ích của TSCĐ này sẽ được xem xét lại tại thời điểm khi đưa vào sử dụng và phù hợp với thời gian hữu ích còn lại của TSCĐ cùng loại để tính khấu hao.

Ghi nhận TSCĐ hữu hình

Tiêu chuẩn giá trị để ghi nhận TSCĐ theo qui định hiện hành hiện nay là như thế nào? Qui định nào?

Theo Quyết định 166/QĐ-BTC. TSCĐ phải có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên.

Trường hợp khách sạn A trang bị bàn làm việc, giường , tủ .. cho các phòng của KS để cho thuê. Mỗi loại TS đơn lẻ này có giá trị < 5 tr. Vậy tổng cộng các TS mà DN đã đầu tư có được ghi nhận là TSCĐ không.

Trong trường hợp cụ thể này, thông thường các doanh nghiệp vẫn ghi nhận là TSCĐ. Theo thông lệ trường hợp mua các tài sản theo lô để phục vụ cho mục đích sử dụng nhất định thì toàn bộ giá trị của những TS đó được ghi nhận là TSCĐ hữu hình.

Thế nào là “chắc chắn thu được lợi ích trong tương lai”? ví dụ: Nhà trẻ, phòng truyền thống của doanh nghiệp có được ghi nhận là TSCĐ hay không. Nếu được ghi nhận là TSCĐ thì chúng thuộc nhóm nào?

Lợi ích thu được có thể là trực tiếp hoặc gián tiếp. Lợi ích trực tiếp xác định khi những tài sản được sử dụng trực tiếp trong quá trình sản xuất kinh doanh của DN. Những tài sản mặc dù không tham gia trực tiếp vào quá trình sản xuất kinh doanh của DN nhưng đó là những TS cần thiết cho DN để đảm bảo điều kiện hoạt động kinh doanh tốt hơn của doanh nghiệp, hoặc đạt được lợi ích kinh tế nhiều hơn từ các tài sản khác, khi đó việc sử dụng những tài sản này sẽ mang lại lợi ích gián tiếp của DN ---> những tài sản này được ghi nhận như là TSCĐ.

Tính chắc chắn đối với việc thu được lợi ích trong tương lai là việc xác định tại thời điểm ghi nhận TSCĐ, mục đích sử dụng của TSCĐ được xác định rõ ràng mà không tính đến các rủi ro tiềm tàng có thể có trong quá trình sử dụng tài sản.

Trong ví dụ nêu trên, Nhà trẻ, nhà truyền thống của DN được ghi nhận là TSCĐ hữu hình. Những tài sản này được phân loại vào nhóm “nhà cửa vật kiến trúc”.

Xác định nguyên giá

Trường hợp nhập khẩu dây chuyền sản xuất (TSCĐ) của nước ngoài, chi phí lắp đặt, chạy thử không nằm trong giá mua. Khí đó: Thuế nhập khẩu có được tính vào nguyên giá không?

Chi phí cho chuyên gia nước ngoài bao gồm tiền công, chi phí đi lại, ăn ở trong quá trình lắp đặt, hướng dẫn vận hành có được tính vào nguyên giá không?

Thuế nhập khẩu (nếu có) là bộ phận chi phí tính vào nguyên giá của TSCĐ

Toàn bộ chi phí chuyên gia như liệt kê được tính đến thời điểm lắp đặt xong và đưa vào sử dụng được tính vào nguyên giá của TSCĐ.

Nếu DN có nhu cầu thuê chuyên gia tiếp tục theo dõi vận hành của dây chuyền sau khi đã lắp đặt xong và bàn giao, thì chi phí này sẽ tính vào chi phí kinh doanh trong kỳ.

Trường hợp các chuyên gia là người Việt nam thực hiện việc lắp đặt như trường hợp trên có được tính vào nguyên giá TSCĐ không.

Không phân biệt chuyên gia là người nước ngoài hay trong nước. Chi phí chuyên gia cần thiết cho việc đưa tài sản và trạng thái sẵn sàng sử dụng đều được tính vào nguyên giá TSCĐ.

Trường hợp mua máy móc thiết bị nhập khẩu bằng nguồn vốn vay, chi phí lãi vay phát sinh trong quá trình mua (đến khi máy móc đưa vào trạng thái sẵn sàng sử dụng) có được tính vào nguyên giá TSCĐ không.

Việc vốn hoá chi phí lãi vay được kế toán theo qui định của chuẩn mực khác – Chuẩn mực “Chi phí đi vay”.

Trong trường hợp cụ thể này thì chi phí đi vay được tính vào nguyên giá của TSCĐ.

Trường hợp các bên đối tác liên doanh góp vốn bằng máy móc thiết bị thì nguyên giá của TSCĐ được ghi nhận và xác định như thế nào.

Về nguyên tắc, giá trị của TSCĐ do các đối tác liên doanh góp vốn được ghi nhận dựa trên sự thống nhất và phê chuẩn của Hội đồng quản trị.

Cách xác định giá trị của những TS này vẫn dựa trên các chứng từ, hồ sơ (hoá đơn gốc của nhà sản xuất, các chứng từ liên quan khác) của những tài sản đó hoặc trong trường hợp đặc biệt cần có sự đánh giá của các nhà chuyên gia về lĩnh vực chuyên môn.

Thế nào là giá trị danh nghĩa (được sử dụng để ghi nhận nguyên giá TSCĐ trong trường hợp được tài trợ, biếu tặng)

Trường hợp TSCĐ điều chuyển từ đơn vị này sang đơn vị khác thì đơn vị nhận TSCĐ sẽ ghi nhận nguyên giá của TSCĐ theo giá trị nào.

Nếu không có qui định cụ thể nào khác của nhà nước (cơ quan chủ quản của DN) thì:

Đơn vị chuyển TSCĐ: Hạch toán như trường hợp thanh lý nhượng bán, trong đó thu nhập từ hoạt động này bằng đúng giá trị còn lại của TSCĐ.

Đơn vị nhận TSCĐ: Nguyên giá TSCĐ là giá trị còn lại của TSCĐ do đơn vị bàn giao chuyển sang cộng (+) các chi phí phát sinh trong quá trình vận chuyển lắp đặt lại , .. để đưa những tài sản này vào trạng thái sẵn sàng sử dụng.. Các TS này được khấu hao trong thời gian sử dụng hữu ích của chúng được xác định lại phù hợp với thời gian sử dụng hữu ích còn lại do đơn vị bàn giao chuyển sang và các yếu tố thực tế có thể ảnh hưởng đến thời gian sử dụng hữu ích của chúng

Trường hợp DN giao thầu cho đơn vị thi công theo hình thức chìa khoá trao tay để xây dựng toà nhà. Nguyên giá của TSCĐ là toà nhà này được xác định như thế nào? ghi nhận TSCĐ này như thế nào?

Nguyên giá của TSCĐ là giá trị giao thầu (giả sử không có bất cứ sự thay đổi nào so với thiết kế) và cũng là giá trị quyết toán cộng các chi phí liên quan trực tiếp khác do DN bỏ ra để đưa toà nhà vào hoạt động.

Trong từng trường hợp cụ thể mà việc ghi nhận tăng giá trị TSCĐ có thể khác nhau. Về nguyên tắc cần ghi nhận riêng giá trị của từng bộ phận chính của toà nhà theo các nhóm tài sản thích hợp phục vụ cho việc tính khấu hao cững như xác định các chi phí liên quan đến các nhóm TS nay trong quá trình sử dụng.

Chi phí phát sinh sau ghi nhận ban đầu

Phân biệt hai loại chi phí: chi phí sửa chữa, bảo dưỡng và chi phí có thể ghi nhận làm tăng nguyên giá của TSCĐ.

Xác định giá trị sau ghi nhận ban đầu

Số khấu hao TSCĐ được hạch toán như thế nào?

Số khấu hao của TSCĐ được hạch toán vào từng bộ phận chi phí hoạt động sản xuất kinh doanh (tính vào giá thành sản phẩm, chi phí bán hàng, chi phí quản lý DN) theo mục đích sử dụng của từng tài sản.

Trường hợp TSCĐ dùng trong giai đoạn triển khai, thành lập DN thì số khấu hao của những TS này sẽ là một bộ phận chi phí cấu thành nguyên giá TSCĐ Vô hình.

Các công ty không thuộc sở hữu nhà nước có được đánh giá lại nguyên giá TSCĐ hay không?

Thông thường và trong các điều kiện hoạt động kinh doanh bình thường, không đánh giá lại nguyên giá của TSCĐ (do biến động về giá hoặc chênh lệch tỷ giá).

Thời gian sử dụng hữu ích của TSCĐ do DN xác định có nhất thiết phải phù hợp với khoảng thời gian qui định chuẩn của nhà nước không?

Trường hợp TSCĐ hình thành từ nguồn vốn vay dài hạn, vậy DN có được áp dụng hình thức khấu hao nhanh, phù hợp với thời gian của khoản vay không ?

DN có thể áp dụng hình thức khấu hao nhanh. Tuy nhiên giá trị khấu hao tính vào chi phí để tính thuế TNDN chỉ được chấp nhận theo mức khấu hao tính theo mức bình thường trong khoảng thời gian sử dụng hữu ích ước tính theo qui định.

Doanh nghiệp có được phép thay đổi phương pháp khấu hao TSCĐ trong thời gian sử dụng hữu ích của TS không.

Phương pháp tính khấu hao TSCĐ phải được áp dụng nhất quán trong suốt thời gian sử dụng tài sản đó.

Trường hợp TSCĐ đó được sử dụng với mục đích và cách thức sử dụng khác , khi đó có thể thay đổi phương pháp tính khấu hao của TSCĐ này.

Khi thay đổi phương pháp tính khấu hao đối với TSCĐ thì cần trình bày như thế nào trong báo cáo Tài chính, xác định thời gian sử dụng hữu ích như thế nào?

Trường hợp TSCĐ hữu hình đã khấu hao hết nhưng vẫn sử dụng hoặc không sử dụng nhưng chưa thanh lý có được Net off khỏi báo cáo tài chính không.

Theo đoạn 37 - TSCĐ được ghi giảm khi thanh lý, nhượng bán. Do vậy trong trường hợp này nguyên giá và khấu hao của TSCĐ không được ghi giảm.

Trong thuyết minh báo cáo tài chính yêu cầu trình bày về nguyên giá và khấu hao đối với TSCĐ đã khấu hao hết.

Trường hợp TSCĐ bị mất, khi đó kế toán đối với những TS này như thế nào? Có tính khấu hao đối với những TS này không?

CHUẨN MỰC KẾ TOÁN VIỆT NAM

VAS 3 – Tài sản cố định hữu hình

Mục đích: Hệ thống hoá nội dung các chuẩn mực kế toán, giải thích và làm rõ một số nội dung, khái niệm trong chuẩn mực.